راه چاره : امر به معروف و نهی از منکر
ما ایرانیان مردمی هستیم که ادعای اسلام شیعی و ناب داریم. ادعای این را داریم که حسین (ع) امام مان است. ادعای این را داریم که همهٰ مان بهشتی هستیم. ولی هر جور گناهی را مرتکب می شویم. دروغ می گوییم. تهمت می زنیم. غیبت که انواعش را بلدیم و انجام می دهیم. توی صف می زنیم. رشوه خواری می کنیم. در علم و دانش هم که هیچ کاری بلد نیستیم. دیگر بقیه اش را خودتان بهتر می دانید. آیا اینها سفارش اسلام و تشیعی است که ازش دم می زنیم؟
خیلی تلاش کرده ایم که این مشکل را با انتقاد از خودمان به صورت مطالب طنز و غیر طنز روشن کنیم ولی واقعا گویا کارساز نیست! باید چارهای دیگر اندیشید.
وقتی زشت جلوه دادن عمل مان برای مان کافی نیست تا دست بردار شویم ، پس باید یک راه دیگر را پیش گرفت. نظر من این است که بیاییم علاوه بر نشان دادن زشتی واقعی گناه ، زیبایی واقعی نیکی را هم نمایش دهیم. حالا یا از راه وبلاگ نویسی ، یا سینما و تلویزیون (این مورد خیلی مهم است) ، یا مطبوعات و یا راههای دیگر.
چرا در کنار این همه انسانهای گناه کار که توی تلویزیون و سینما از آنها فیلم می سازند و زندگیشان را از تمام زوایا مورد بررسی قرار می دهند ، یک انسان نیکوکار را نشان نمی دهیم که چقدر مورد قدردانی و رحمت است؟ مشکلمان این است که قهرمانهای داستانهای تلویزیون مان را آدمهای نیکوکار می سازیم که همهی خوبیهای آنها را صرفا در مبارزه با افراد خون خوار و حاکمان مستبد نشان می دهیم. کاری که امروزه از دست تقریبا هیچ کس بر نمی آید. چرا یک فیلم ، حداقل یک فیلم کوتاه هفت دقیقهای که زحمتی هم نداشته باشد از زندگی یک انسان نیکوکار نمی سازیم که در معاشرت با دیگران، امور مالی، زندگی شخصی و دیگر کارهای روزمره اش چگونه رفتار می کند؟ فوق فوقش هم اگر بخواهیم این کار را بکنیم ، آنان را به شکل یک روحانی یا پیرمرد ریش سفید نشان می دهیم. با شرایط فعلی ، مردم رفتار روحانیان را کلیشهای می دانند. اسم نیکوکاری با روحانیت تا حدودی پیوند خورده. مردمی که روحانی نیستند می گویند که خوب بودن مخصوص روحانیان است و نه ما. چرا نمی آییم در صدا و سیما یک نفر آدم کاملا عادی را نشان بدهیم که انسان خوبی است و نمایش دهیم که چگونه در امور کاملا شخصی اش رفتار می کند؟ مشکل دیگر این است که ما فکر می کنیم خوب بودن فقط نماز خواندن و سینه زدن و گریه کردن و دکمهٰ بالا بستن و پیراهن روی شلوار انداختن و ریش گذاشتن و تسبیح دست گرفتن و استغفرالله گفتنِ تنها است. بار دیگر می گویم که با شرایط فعلی، مردم این رفتار را یه جوری می دانند! خودتان قضاوت کنید. مردم زیاد اعتمادی ندارند به این گونه افراد که اینها واقعا خوب هستند یا نه. خصوصا با شرایط سیاسی و اجتماعی پیش آمده در چند سال گذشته تا کنون و خلاصه آره دیگه!
ایراد دیگرمان این است که جهش روحی و فکری پیدا کرده ایم. دلیلش را هم باید برویم از برخی آخوندها بپرسیم. همان کسانی که می گویند شما اگر یک صلوات بفرستید دیگر بهشتی هستید و واقعا هم بر این باورند و آگاهانه یا نا آگاهانه مردم را می فریبند. اگر قرار بود با صلوات تنها رضای خدا و بهشت به دست بیاید که … !
وقتی در برنامههای سینما و تلویزیون ، افراد گناه کار را کسانی نشان می دهیم که گناههایی همچون قتل ، دزدیهای کلان از بانک ، رشوه خواری در حد المپیک (؟) و … که با گذشت زمان ، برای ما با شکل گیری فرهنگ به تنها گناهان کبیره از نظرمان تبدیل شده اند مرتکب می شوند ، مردمی که فیلم را می بینند دو دسته اند. یکی کسانی که از این جور گناهها نمی کنند. بلکه گناهان بد دیگری مانندغیبت و دروغ و دوری از امر به معروف و نهی از منکر و بد اخلاقی و بی احترامی به پدر و مادر را مرتکب می شوند. این گونه افراد همان طور که گفتم ، طی فرهنگی که در جامعهی ما شکل گرفته است ، فکر می کنند که گناهانشان گناهان بزرگی نیست. بلکه گناهان بزرگ ، فقط همان دزدی از بانک و قتل است. پس تلاشی برای دوری از گناه نمی کنند. دستهی دوم هم کسانی هستند که از این جور گناهان مرتکب می شوند. این دسته از افراد با این گونه تبلیغات خیلی کم متاثر می شوند و بیش ترشان تغییر چندانی نمی کنند. البته افرادی که از بانک دزدی می کنند و قتل انجام می دهند خیلی کم هستند. دست کم من این را به جرأت می توانم بگویم.
به نظر من نیروی امر به معروف از نیروی نهی از منکر بیش تر است. اگر چه این دلیل بر آن نیست که نهی از منکر را رها کنیم. چرا که قلب از از کبد مهم تر است ولی به هر دو نیاز داریم. ما باید نهی از منکرهایمان را تصحیح کنیم و امر به معروفِ درست را چاشنی کارمان کنیم. نهی از منکرهایمان باید به دور از اغراق و آلایش ، زندگی اکثر مردم را در بر بگیرد. امر به معروف هایمان هم باید به گونهای باشد که باز هم زندگی همهی افراد را در بر بگیرد. مثلا این که نیاییم جامعهمان که به گمانم نیمی از مردمش درآمد چندانی ندارند را به مدرسه سازی و بیمارستان سازی تشویق کنیم. نیاییم به کارهایی تشویق کنیم که واقعا از پس کم تر کسی بر می آید و شرایطش برای کم تر کسی پیش می آید. انسان نیکوکار فقط آن کسی نیست که با پول درشتش به مردم کمک می کند. بلکه گاهی یک لبخند محبت آمیز به یک کودک هم می تواند نیکوکاری بسیاری باشد.
نتیجه
بخش بزرگی از فرهنگ را رسانهها شکل می دهند. رسانهها باید امر به معروف و نهی از منکر را ضمن تصحیح ، ترویج کنند. تصحیح آن باید به گونهای باشد که زندگی اکثر مردم را در بر بگیرد.
لازم نیست که برنامهی خیلی سنگینی برای این کار تدارک ببینیم. به عبارتی برای ترویج امر به معروف و نهی از منکر لازم نیست برویم و توی هالیوود فیلمهای استثنایی بسازیم. گاهی وقتها تاثی یک فیلم کوتاه هفت-هشت دقیقهای بسیار بیشتر است.
یادمان باشد که همیشه پیچیدهترینها بهترینها نیستند. و یادمان باشد که همهٰ افراد زیبا خوب نیستند ولی همهٰ افراد خوب ، زیبا هستند.
امیرالمومنین علی (ع) :
وَماأعمالُ البِرِّ كُلُّها وَالجِهادُ فى سَبيلِ اللّهِ عِندَ المرِ بِالمَعرُوفِ وَالنَّهىِ عَنِ المُنكَرِ إِلاّ كَنَفثَةٍ فى بَحرٍ لُجِّىٍّ؛
همه كارهاى خوب و جهاد در راه خدا در برابر امر به معروف و نهى از منكر چون قطرهاى است در درياى عميق.
نهج البلاغه، حكمت 374
مفید بود
ممنون از زحمتتان
واقعا ما در جامعه یمان نیاز به کسانی داریم که امر به معروف و نهی از منکر کنند.
کمبودشان، حقیقتا احساس می شود.
چون روز به روز، داره همه جا بدتر و بدتر میشه.
هی وضع هجاب، بدتر از دیروز؛ وضع ارتباطات بدتر از دیروز؛ وضع گفتار بدتر از دیروز.
تازه، اینا که چیزی نیست، بعضیا همینجوری الکی دوستیشونو قطع می کنن؛ بعد هم راهشونو می گیرن و می رن، و هی بد تر از دیروز میشه.
واقعا ما در جامعه یمان نیاز به کسانی داریم که امر به معروف و نهی از منکر کنند، و نه فقط شعار بدهند.
تنها راه اينه كه مردم خرافات رو كنار بزارن
تازه بايد خدا رو شكر كرد كه با خرافات 1400 اين همه مشكلات داريم
اگه ميخواستن مثل پديد آورندگان اسلام خونخوار و حشي باشن كه . . .
به اميد روزي كه لكه ننگ همتون پاك بشه
پدید آورندگان اسلام هرگز خونخوار نبوده اند. این کلماتی که شما می نویسید کلمات شیطانه که خیلی راحت به شما القا کرده و می کنه. امیدوارم خدا همه رو به راه راست هدایت کنه.